Bermmaaisel dat gemeenten laten composteren bij agrariërs, moet worden beschouwd als afvalstof. Dat heeft de rechtbank Noord-Nederland op 23 oktober bepaald in vier rechtszaken. Daarmee gelden voor de verwerking van bermmaaisel bij boeren de regels voor afvalstoffen.
De rechtszaken draaiden om het project Agricycling Fryslân. Binnen dit project composteren boeren bermmaaisel dat afkomstig is van gemeenten. De compost wordt vervolgens gebruikt om de bodem van landbouwgrond te verbeteren. De gemeenten Waadhoeke, Leeuwarden, Súdwest-Fryslân en De Fryske Marren beschouwden deze werkwijze als voortgezet gebruik van het maaisel. Volgens hen was daarom geen sprake van een afvalstof.
De Branchevereniging Organische Reststoffen (BVOR) was het daar niet mee eens. De brancheorganisatie stelde dat voor het verwerken van bermmaaisel dezelfde regels moeten gelden als voor professionele composteerbedrijven. Nadat de gemeenten handhavingsverzoeken van de BVOR hadden afgewezen, stapte de organisatie naar de rechter.
Volgens de rechtbank is bermmaaisel een afvalstof omdat gemeenten zich ervan ontdoen. Het gras ontstaat bij bermonderhoud en wordt niet specifiek geproduceerd om als grondstof te dienen. Bovendien betalen gemeenten voor de afvoer ervan.
Dat het maaisel vervolgens wordt gecomposteerd en als bodemverbeteraar wordt gebruikt, verandert daar volgens de rechtbank niets aan. Bij het composteren wordt het maaisel namelijk omgezet in een ander product. Compostering wordt daarom juridisch beschouwd als een nuttige toepassing van afvalstoffen.
Gevolgen voor boeren
De uitspraak betekent niet dat boeren geen bermmaaisel meer mogen composteren. Wel moeten zij bij de opslag en verwerking voldoen aan de geldende afvalstoffenregelgeving. Afhankelijk van de activiteiten en omstandigheden kunnen daarvoor vergunningen en aanvullende milieuvoorzieningen nodig zijn. Ook moet de geproduceerde compost voldoen aan de eisen van de meststoffenwetgeving.
BVOR-directeur Sanne Kaasjager noemt de uitspraak belangrijk voor een gelijk speelveld tussen agrariërs en professionele composteerbedrijven. Volgens de brancheorganisatie moeten alle partijen die groene reststromen verwerken aan dezelfde regels voldoen. De uitspraak maakt daarmee duidelijk dat het lokaal benutten van bermmaaisel als bodemverbeteraar mogelijk blijft, maar niet zonder naleving van de afvalstoffenregels.
